Betekenis

Het Griekse woord 'synagoge' betekent: huis van samenkomst, het is de plaats waar Joden al eeuwen samenkomen. De synagoge wordt door Joden in Nederland ‘sjoel’ genoemd, naar het Duitse woord 'Schule', dat school betekent. Dat komt, omdat uit de Thora leren in het Jodendom heel belangrijk is. Onder leren wordt verstaan dat je een stukje tekst leest, daar vragen over stelt, en dan samen antwoorden probeert te vinden. Om dat te kunnen moet je Hebreeuws leren, zodat je kunt begrijpen wat er staat in de Thora en in de Joodse boeken die daarna geschreven zijn. Al vanaf vierjarige leeftijd krijgen Joodse kinderen les in het Hebreeuws. De Hebreeuwse naam voor synagoge is ‘Bet ha-knesset’ ofwel ‘huis van ontmoeting’.  

Samenkomsten

Joden gaan naar de synagoge om: 
te bidden;
bepaalde feesten en belangrijke momenten in iemands leven te vieren en
te leren uit de Thora en andere Joodse boeken.
De diensten worden geleid door een rabbijn en een voorzanger, de ‘chazan’. De rabbijn legt de Thora uit. De voorzanger zingt de gebeden op een speciale manier en geeft ook vaak les aan kinderen die hun bar- of bat mitswa doen.

Indeling

Eigenlijk zijn er maar weinig voorschriften voor de indeling van een synagoge. Alles wat nodig is, is een kamer en een Thorarol. Om een dienst te kunnen houden moeten er minimaal tien Joodse mannen aanwezig zijn.
Synagogen hebben wel een bepaalde indeling die bij vrijwel alle synagogen terugkomt.
Ten eerste staat er in het midden een verhoging. Dit is de ‘biema’of ‘almemmor’. Op de biema staat een tafel. Hier wordt voorgelezen uit de Thora. In sommige synagogen staat de biema voorin. Thorarollen worden in de synagoge in een speciaal daarvoor gebouwde kast opgeborgen. Een dergelijke kast heet een ‘Heilige ark’, of ‘Aron ha-Kodesj’. Deze naam is gekozen, omdat vroeger de twee stenen tafelen met de tien geboden in de ark van het verbond lagen. De heilige ark staat tegen de oost-muur. Voor de Ark hangt een mooi geborduurd kleed, het voorhangsel, dat herinnert aan het voorhangsel in de Tempel.
Voor de ark hangt ook de ‘ner tamied’, of eeuwig brandend licht. Deze lamp brandt altijd en is een verwijzing naar de menora die in de tempel stond.
Tot slot is er in de meeste synagogen een ‘mikwe’ aanwezig. Dat is een ritueel bad dat op bepaalde momenten vooral door gelovige vrouwen wordt gebruikt; bijvoorbeeld voordat zij gaan trouwen. Ook mensen die Joods willen worden gaan, als ze eerst heel veel geleerd hebben, in het mikwe.